Kateqoriya: Elmi-Kütləvi

Ana Səhifə Elmi-Kütləvi
Hüceyrə səviyyəsində sıfırlanma: Üçgünlük su orucunun bədəndə yaratdığı mürəkkəb metabolik dəyişikliklərin elmi analizi
Yazı

Hüceyrə səviyyəsində sıfırlanma: Üçgünlük su orucunun bədəndə yaratdığı mürəkkəb metabolik dəyişikliklərin elmi analizi

Müasir elmi araşdırmalar üç gün (72 saat) davam edən su orucunun (fasting) insan bədənində olduqca mürəkkəb və faydalı metabolik dəyişikliklərə yol açdığını sübut edir. Bu müddət ərzində xaricdən enerji qəbulunu tamamilə dayandıran orqanizm, həyat fəaliyyətini davam etdirmək üçün bütün qüvvəsini daxili ehtiyatların aktivləşdirilməsinə yönəldir. Prosesin ilk 24 saatında bədən qaraciyərdə və əzələlərdə depolanmış qlikogen ehtiyatlarını...

Seks maşını – Tısbağa Dieqo
Yazı

Seks maşını – Tısbağa Dieqo

Paradiqma “Öz növünü yox olmaqdan xilas edən qəhrəman: 800 övlad atası Dieqo” haqqında yazını təqdim edir. Təbiət tarixində bəzi canlılar sadəcə öz həyatlarını yaşamaqla qalmır, eyni zamanda bütöv bir növün xilaskarına çevrilirlər. Qalapaqos adalarının ən məşhur sakinlərindən biri olan nəhəng tısbağa Dieqo məhz belə unikal və maraqlı hekayənin baş qəhrəmanıdır. XX əsrin ortalarında Española adasında...

Depressiya sadəcə əhval-ruhiyyə pozuntusu deyil: Hüceyrələrdəki “Qocalma saatı” kəşf edildi
Yazı

Depressiya sadəcə əhval-ruhiyyə pozuntusu deyil: Hüceyrələrdəki “Qocalma saatı” kəşf edildi

Tədqiqatçılar insan orqanizmindəki bioloji qocalma markerləri ilə depressiyanın səbəb olduğu ağır koqnitiv simptomlar arasında birbaşa və elmi cəhətdən əsaslandırılmış sıx əlaqə olduğunu təsdiqləyiblər. Bu kəşf depressiyadan əziyyət çəkən insanların niyə yaddaş zəifliyi və qərarvermə çətinliyi kimi problemlərlə qarşılaşdıqlarına yeni işıq tutur. Aparılan son elmi araşdırmalar göstərir ki, depressiya yalnız emosional vəziyyətə təsir etmir, eyni zamanda...

Kainatın ilk ulduzlarına dair ən erkən sübutlar aşkar edilmişdir
Yazı

Kainatın ilk ulduzlarına dair ən erkən sübutlar aşkar edilmişdir

“Science News” nəşrində yayımlanan elmi məqalə Kainatın ilk ulduzlarına dair ən erkən sübutların aşkar edilməsindən bəhs edir. Təqdim edilən mətndə Böyük Partlayışdan (Big Bang) cəmi 450 milyon il sonra mövcud olmuş və tərkibində heliumdan daha ağır heç bir elementin olmadığı ehtimal edilən uzaq bir qaz topasının kəşfi barədə məlumat verilir. Martın 20-də “arXiv.org” platformasına təqdim...

Bəşəriyyətin Aya qayıdışında yeni mərhələ: “Artemis II” missiyası uğurla yekunlaşdı
Yazı

Bəşəriyyətin Aya qayıdışında yeni mərhələ: “Artemis II” missiyası uğurla yekunlaşdı

Paradiqma.az xəbər verir ki, bəşəriyyətin dərin kosmos kəşfiyyatında növbəti böyük addım olan “Artemis II” missiyası uğurla başa çatdı. Aya doğru həyata keçirilən tarixi səyahətdən sonra gəmidəki astronavtlar son manevrləri tamamlayaraq Yer kürəsinə sağ-salamat qayıtdılar. Təxminən əlli illik fasilədən sonra insanların kosmosun bu qədər dərinliklərinə nüfuz etməsi, gələcək qlobal layihələr üçün mühüm bir təməl hesab olunur....

Kosmik sirlər “Qadağan olunmuş planetin” ətrafında cərəyan edir
Yazı

Kosmik sirlər “Qadağan olunmuş planetin” ətrafında cərəyan edir

Paradiqma.az Ceyk Karrinin “Planet Təkamülünün Yeni Paradigması” yazısını təqdim edir. 2023-cü ildə Karnegi Elmi İnstitutundan Şubham Kanodianın rəhbərlik etdiyi astronomlar qrupu qeyri-adi dərəcədə qəribə bir ekzoplanet kəşf etdi. Yerdən 282 işıq ili uzaqlıqda qərarlaşan TOI-5205 adlı qırmızı cücə ulduzun orbitində, onun öz ölçülərinə nisbətdə çox böyük olan bir planeti — TOI-5205b adlandırılan Yupiter böyüklüyündəki qaz...

Bəşəriyyətin dərin kosmos tədqiqatlarına qayıdışını simvolizə edən “Artemis II” missiyası bu gün fəzaya buraxılır
Yazı

Bəşəriyyətin dərin kosmos tədqiqatlarına qayıdışını simvolizə edən “Artemis II” missiyası bu gün fəzaya buraxılır

Paradiqma.az dərin kosmos tədqiqatlarında yeni dövrün başlanğıcını müjdələyən və mövcud spekulyasiyalara elmi faktlarla cavab verən bu ətraflı materialı təqdim edir. Bəşəriyyət əlli dörd illik fasilədən sonra yenidən dərin kosmos tədqiqatlarına qədəm qoyur. İnsanlar sonuncu dəfə min doqquz yüz yetmiş ikinci ildə həyata keçirilmiş “Apollo 17” missiyası çərçivəsində Ayın səthinə ayaq basmışdılar. Bu gün, yəni bir...